1. ATASÖZLERİ

Uzun deneme ve gözlemlere dayanarak söylenmiş, öğüt ve bilgi verici kalıplaşmış söz gruplarına
atasözü denir.

•  Atasözleri çoğunlukla mecaz anlamlıdır.
•  Atasözleri kalıplaşmış söz gruplarıdır. Sözcüklerin yerine başka bir sözcük getirilemez,

yerleri değiştirilemez.

• Atasözleri öğüt ve bilgi verir, yol gösterir.
•  Atasözlerinin söyleyeni belli değildir, halka mâl olmuştur.

Örnek:

•  Son pişmanlık fayda vermez.
•  Çobansız sürüyü kurt kapar.
•  Üzüm üzüme baka baka kararır.
•  Birlikten kuvvet doğa

2. DEYİMLER

En az iki sözcükten oluşan, gerçek anlamından uzaklaşıp kalıplaşmış söz gruplarına deyim denir.

•  Deyimler çoğunlukla mecaz anlamlıdır.
• Deyimler kalıplaşmış söz gruplarıdır. Sözcüklerin yerine başka bir sözcük getirilemez, yerleri
• değiştirilemez.
•  Deyimler bir kavramı veya durumu anlatır. Ders verme amacı taşımazlar.
•  Deyimler anlatımı zenginleştirir, ilgi çekici hâle getirir. Günlük konuşmalarda sıkça
• kullanılmalıdır.

Örnek:

•  Küplere binmek. (Sinirlenmek)
•  Burun kıvırmak. (Beğenmemek)
•  El sürmemek. (Dokunmamak)

Tarkan, içinde bolca deyim bulundurduğundan dolayı TDK'ten ödül aldığı "Dilli Düdük" şarkısı

5. ÖZDEYİŞLER (VECİZELER)

Bir düşünceyi kısa ve özlü bir şekilde anlatan cümlelere özdeyiş (vecize) denir.

Özdeyişlerin atasözlerinden farkları söyleyen kişinin belli olmasıdır.

Örnek:

•  Ne kadar bilirsen bil, söylediklerin karşındakinin anlayabileceği kadardır. (Mevlana)
•  Bir okul açan, bir hapishane kapatır. (Victor Hugo)
•  Konuşma insanın aklını kullanma sanatıdır. (Eflatun)
•  Resin, sözcüksüz şiirdir. (Horatius)